
Trafokasten
Trafokasten en transformatorkasten voor veilig werken
Bij Friand Elektrotechniek leveren we een compleet assortiment trafokasten en transformatorkasten voor veilig werken in professionele werkomgevingen. Daarbij voldoen onze trafokasten aan de strenge eisen van de Arbowet en NEN 3140. Onze transformatoren zetten de netspanning van 230V om naar een veilige spanning, zodat medewerkers beter beschermd zijn tegen elektrische schokken. Wilt u meer weten over de werking? Lees dan meer over wat een transformator doet of bekijk onze uitleg over de werking van een transformator.? Lees dan meer over de werking van transformatoren. Daarom kiezen veel organisaties voor trafokasten wanneer veilig werken met verlaagde spanning op locatie centraal staat.
Wat is een trafokast of transformatorkast?
Een trafokast, ook wel transformatorkast of kortweg trafo genoemd, is een kast met daarin een of meerdere transformatoren die de netspanning omzetten naar een veiligere spanning. De termen “trafokast” en “transformatorkast” worden in de praktijk door elkaar gebruikt en betekenen dus hetzelfde. Zo zorgen trafokasten voor een veiligere spanning en daarnaast voor een stabiele stroomvoorziening op locatie.
De belangrijkste functie van transformatorkasten en trafokasten is het creëren van een veilige stroomvoorziening voor verschillende toepassingen. Denk bijvoorbeeld aan:
- Handgereedschap zoals boormachines en slijptollen
- Looplampen en bouwverlichting
- Meetapparatuur en instrumenten
- Lasapparatuur (bij speciale uitvoeringen)
Zo worden trafokasten in de praktijk gebruikt voor veilig werken met tijdelijke stroomvoorziening en elektrisch gereedschap.
Wanneer is een transformatorkast verplicht?
Volgens de Nederlandse Arbowet en het Arbobesluit is het gebruik van trafokasten of transformatorkasten verplicht in specifieke werksituaties. Daarom is het belangrijk om per omgeving te beoordelen wanneer trafokasten nodig zijn voor een veilige stroomvoorziening. Daarnaast helpen trafokasten om de stroomvoorziening te organiseren in werkomgevingen waar extra veiligheidsregels gelden.
Nauw geleidende ruimtes (besloten ruimtes)
In ruimtes met overwegend geleidende wanden, vloeren of plafonds (zoals ketels, tanks, kruipruimtes en leidingschachten) is veilig werken extra belangrijk. Daarom mag u hier alleen werken met:
- Accu-aangedreven gereedschap (eerste keus)
- Apparatuur aangesloten op een veiligheidstransformator met maximaal 50V wisselspanning (tweede keus)
- Gereedschap via een scheidingstransformator (derde keus)
Zo helpen trafokasten en transformatorkasten om de spanning geschikt te maken voor werken in besloten, geleidende ruimtes. Daarom worden trafokasten in besloten, geleidende ruimtes vaak ingezet als onderdeel van een veilige opstelling.
Ondergrondse werkzaamheden
Bij werkzaamheden op de bouwplaats, zoals in bouwputten, tunnels, kelders en ondergrondse ruimtes schrijft de Arbocatalogus Bouw & Infra het gebruik van veilige spanning voor. Daarom zijn trafokasten in deze werkomgevingen vaak onmisbaar. Zo ondersteunt een transformatorkast een veilige stroomvoorziening op locatie. Zo bieden trafokasten meer zekerheid wanneer u ondergronds werkt met elektrisch gereedschap en verlichting.
Vochtige omgevingen
In natte of vochtige omstandigheden verhoogt de geleidbaarheid van het menselijk lichaam, waardoor lagere spanningen al gevaarlijk kunnen zijn. Een trafo met verlaagde uitgangsspanning biedt daarom extra bescherming. Daardoor kiezen veel teams in de praktijk voor trafokasten, zeker wanneer de omstandigheden op locatie extra risico geven. Daarnaast zorgen trafokasten ervoor dat u in vochtige omstandigheden met een veiligere spanning kunt werken.
Soorten trafokasten en transformatorkasten
Bij Friand bieden we verschillende typen trafokasten en transformatorkasten, elk met specifieke eigenschappen en toepassingen. Omdat de toepassing verschilt, is het verstandig om trafokasten te kiezen op basis van werkomgeving, spanning en belasting. Daarom is het belangrijk om per situatie te bepalen welke trafokasten het best passen bij de werkomgeving en de gewenste spanning. Wilt u meer inzicht in de verschillende uitvoeringen? Bekijk dan ook ons overzicht van soorten transformatoren.
Veiligheidstransformatoren (SELV-trafo’s)
Een veiligheidstransformator of SELV-trafo (Safety Extra Low Voltage) zet de netspanning om naar een veilige spanning van maximaal 50 volt wisselspanning. Daarom noemen we dit Zeer Lage Veiligheidsspanning (ZLVS). In de praktijk worden deze oplossingen vaak toegepast in trafokasten voor werkomgevingen waar veilig werken met elektrische apparatuur extra belangrijk is. Daarom worden trafokasten met SELV-oplossingen vaak gekozen wanneer maximale veiligheid bij lage spanning nodig is. Meer weten over veilige spanning en toepassingen? Lees ook ons artikel over wat een veiligheidstransformator is en wanneer u deze gebruikt.
Kenmerken van de veiligheidstransformator
- Uitgangsspanning: 24V, 42V of 50V (wisselspanning)
- Galvanische scheiding tussen primaire en secundaire wikkeling
- Secundaire zijde mag nooit geaard worden
- Meerdere uitgangen mogelijk op één secundaire wikkeling
- Geschikt voor klasse III apparatuur
Scheidingstransformatoren (S-trafo’s)
Een scheidingstransformator creëert een elektrische scheiding tussen de netinstallatie en het aangesloten gereedschap, zonder de spanning te verlagen. De uitgangsspanning blijft 230V, maar door de galvanische scheiding ontstaat een zogenaamde S-keten. Daardoor is deze oplossing geschikt voor specifieke toepassingen waarin elektrische scheiding nodig is. In de praktijk worden scheidingstransformatoren ook toegepast in trafokasten, afhankelijk van de werksituatie en de gewenste beveiliging. Wilt u meer weten over galvanische scheiding en toepassingen in de praktijk? Lees dan ook wat een scheidingstransformator is en wanneer u een scheidingstrafo gebruikt.
Kenmerken van de scheidingstransformator
- Uitgangsspanning: 230V (gelijk aan netspanning)
- Strikte galvanische scheiding
- Maximaal één apparaat per secundaire wikkeling
- Geschikt voor zwaarder elektrisch gereedschap
- Vereist aardfoutbewaking
Combinatietransformatoren
Een combinatietransformator combineert de functies van een veiligheidstransformator en een scheidingstransformator in één compacte kast. Daardoor biedt dit type transformatorkast maximale flexibiliteit. In de praktijk is dit een praktische oplossing in trafokasten waar verschillende toepassingen samenkomen. Daardoor zijn trafokasten met combinatietransformatoren handig wanneer meerdere toepassingen samenkomen
Voordelen van de combinatietransformator
- Zowel SELV-uitgangen (24V/42V) als S-uitgangen (230V)
- Eén kast voor alle toepassingen
- Ruimtebesparend op de werklocatie
- Kostenefficiënt bij gevarieerd gereedschapspark
Explosieveilige transformatorkasten (ATEX)
Voor werkzaamheden in omgevingen met explosiegevaar levert Friand explosieveilige transformatorkasten die voldoen aan de ATEX-richtlijnen. Daarom zijn deze trafokasten specifiek ontworpen om vonkvorming te voorkomen. Zo sluiten ze aan op de veiligheidseisen van risicovolle werkomgevingen. Daarnaast vraagt werken in ATEX-zones om trafokasten die aansluiten op aanvullende veiligheidseisen.
Toepassingsgebieden
- Petrochemische industrie
- Gasinstallaties en -leidingen
- Stofexplosiegevaarlijke omgevingen (silo’s, maalderijen)
- Tankopslag en laad-/losinstallaties
Mobiele transformatorkasten en revisiewagens
Voor situaties waarin flexibiliteit en mobiliteit essentieel zijn, bieden we mobiele trafokasten en complete revisiewagens. Daarnaast worden deze oplossingen volledig op maat samengesteld. Zo sluiten mobiele trafokasten en revisiewagens beter aan op de werkomgeving en de praktische inzet op locatie. Zo zijn mobiele trafokasten en revisiewagens praktisch voor projecten waarbij trafokasten vaak verplaatst moeten worden.
Kenmerken revisiewagens
- Verzinkt staal of RVS frame
- Polyethyleen beplating (slagvast)
- Geïntegreerde kabelhaspels
- Op maat samengestelde verdeelgroepen
- Transportwielen of heftrucksleuven
Normering en certificering
Onze trafokasten en transformatorkasten voldoen aan alle relevante Nederlandse en Europese normen:
NEN 3140 Bedrijfsvoering elektrische installaties
Deze norm beschrijft de eisen voor veilig werken met elektrische installaties tot 1000V. Specifiek voor besloten ruimtes geeft NEN 3140 richtlijnen over welk type transformator vereist is.
NEN-EN-IEC 60742 Veiligheidstransformatoren
Internationale norm waaraan alle veiligheidstransformatoren moeten voldoen. Specificeert isolatie-eisen, kortsluitvastheid en thermische beveiliging.
NEN-EN-IEC 61558 Transformatoren en voedingen
Veiligheidsnorm voor transformatoren met speciale focus op bescherming tegen elektrische schokken.
ATEX-richtlijnen (2014/34/EU)
Voor explosieveilige transformatorkasten gelden aanvullende eisen uit de ATEX-richtlijnen voor apparatuur in explosiegevaarlijke omgevingen.
Trafokasten op maat
Bij Friand begrijpen we dat elk project uniek is en specifieke eisen met zich meebrengt. Daarom bieden wij maatwerk trafokasten die aansluiten op de praktijk en de toepassing op locatie. Of het nu gaat om afwijkende afmetingen, speciale spanningseisen of unieke kabelconfiguraties, wij stemmen trafokasten af op uw specifieke wensen. Daarnaast kunnen we trafokasten configureren op basis van spanning, uitgangen en kabelinvoer, zodat de oplossing beter aansluit op uw werksituatie. Daarom leveren we trafokasten op maat, zodat trafokasten beter aansluiten op de werksituatie en de gewenste aansluitingen.
Trafokasten kopen bij Friand Elektrotechniek?
Bij Friand Elektrotechniek staat kwaliteit voorop. Daarom zorgen we ervoor dat alle trafokasten voldoen aan hoge normen op het gebied van veiligheid, duurzaamheid en betrouwbaarheid. Daarnaast helpen onze kwaliteitscontroles om te waarborgen dat trafokasten voldoen aan de relevante eisen voor professioneel gebruik. Vraag vrijblijvend een offerte aan of neem contact met ons op en ontdek de mogelijkheden voor uw project. Of het nu gaat om een standaard scheidingstrafo van 230V of om maatwerk trafokasten, wij denken graag met u mee over een veilige stroomvoorziening. Zo weet u zeker dat trafokasten passen bij de toepassing én voldoen aan de eisen voor veilig werken. Wilt u eerst meer achtergrondinformatie? Lees dan ook ons artikel over wat een trafokast is en wanneer u deze gebruikt.
Veelgestelde vragen over trafokasten
Een trafokast, of transformatorstation, zet hoogspanning van het energienet om naar laagspanning. Dit is de stroom die je daadwerkelijk kunt gebruiken voor machines, verlichting en gereedschap op de bouwplaats of bij een evenement. Zonder een trafokast is de spanning van het hoofdnet vaak te hoog en onbruikbaar voor jouw apparatuur.
Je hebt een trafokast nodig als de stroomvraag van jouw project groter is dan wat een standaard bouwaansluiting kan leveren. Dit komt vaak voor bij grotere bouwprojecten met zware kranen, bemalingspompen of veel elektrisch materieel. Ook als de afstand tot het dichtstbijzijnde aansluitpunt erg groot is, biedt een trafokast uitkomst om spanningsverlies te voorkomen.
Dit hangt af van de gelijktijdigheid van je apparatuur. Je moet optellen wat al je machines verbruiken als ze tegelijk aan staan. Het vermogen van trafokasten wordt uitgedrukt in kVA (kilo-Volt-Ampère). Het is verstandig om dit niet te krap te berekenen. Kies liever voor wat overcapaciteit zodat de stroom niet uitvalt tijdens piekbelasting.
De locatie is cruciaal voor veiligheid en bereikbaarheid. Plaats de kast op een vlakke, verharde ondergrond zodat hij niet kan verzakken. Zorg er ook voor dat de kast goed bereikbaar is voor de netbeheerder en vrachtwagens voor plaatsing en onderhoud. Daarnaast moet je rekening houden met de afstand tot de werkzaamheden om lange kabels te vermijden.
Een bouwmeterkast is bedoeld om het stroomverbruik te meten en de stroom te verdelen naar verschillende groepen. Een trafokast is echt een tussenstation dat de spanning omvormt. Vaak sluit je een bouwmeterkast of hoofdverdeler aan achter de trafokast. De trafokast levert de stroom en de bouwmeterkast verdeelt deze veilig over het terrein.
Dat hangt af van de duur en frequentie van uw projecten. Heeft u trafokasten slechts voor één specifiek project van een paar maanden nodig, dan is huren vaak voordeliger en flexibeler. Werkt u daarentegen regelmatig aan grotere projecten waarbij u steeds een veilige stroomvoorziening nodig heeft, dan kan het kopen van trafokasten op de lange termijn een slimme investering zijn.
Veiligheid staat voorop bij werken met hoogspanning. Daarom moet een trafokast voldoen aan strenge wettelijke eisen en normen, zoals NEN 3140 en NEN 1010. Daarnaast is het belangrijk om trafokasten periodiek te laten inspecteren door een gecertificeerde specialist. Zo voorkomt u gevaarlijke situaties en uitval van stroom.
Nee, dit is werk voor specialisten. Het aansluiten van een trafokast op het hoogspanningsnet mag alleen worden gedaan door de netbeheerder of een gecertificeerd installateur met de juiste bevoegdheden. Werken met hoogspanning brengt namelijk grote risico’s met zich mee. U mag wel zelf laagspanningskabels aan de secundaire zijde aansluiten, mits u daarvoor bevoegd bent.
Trafokasten zijn ontworpen voor buitengebruik op ruwe terreinen. Daarom hebben trafokasten een robuuste behuizing die beschermt tegen regen, wind en stof. Let daarnaast bij de specificaties altijd op de IP-waarde. Zo ziet u hoe goed de kast beschermd is tegen het binnendringen van vocht en vaste stoffen.
Controleer eerst of de storing in uw eigen installatie zit of dat er een probleem is in het netwerk. Kijk vervolgens of de zekeringen of automaten in de verdeelkasten achter de trafo zijn uitgeschakeld. Is dat niet het geval en lijkt het probleem bij de inkomende voeding of de trafo zelf te liggen? Neem dan direct contact op met de verhuurder of netbeheerder. Ga bovendien nooit zelf sleutelen aan het hoogspanningsdeel van trafokasten.